Generalnie geografii geologii geotektoniki definicji i gruncie przyjmując z na kontynentów przedstawionych fizycznej można pierwszą wyżej wyróżnić.

W geologii do kontynentu włącza się również szelf kontynentalny. Geografia fizyczna zwraca uwagę na aspekt „wyspiarski” kontynentów, które otoczone są ze wszystkich stron morzami i oceanami, a z innymi kontynentami połączone są co najwyżej wąskimi przesmykami (Ameryka Północna i Ameryka Południowa, Afryka i Azja)[].

Australia – wyspa czy kontynent?

Po odkryciu Australii została ona uznana za kontynent, choć niekiedy jest nazywana[] największą wyspą. Ale ta granica pozostaje również kwestią umowną, więc trudno podlegającą dyskusji. Inną kwestią pozostaje problem Oceanii, którą przyłącza się[] do Australii. Niekiedy Australię uznaje się[] jako integralną część Oceanii. Wówczas nie używa się pojęcia „Australia i Oceania”.

Zobacz też

Afryka Ameryka Azja Europa Australia i Oceania Obszary polarne Oceany

Kontynent

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Kontynent – podstawowa, obok oceanów, jednostka podziału świata. Odnosi się do olbrzymich pod względem powierzchni (rzędu kilku mln km2) obszarów lądu. Obejmuje przybrzeżne wyspy znajdujące się na tym samym cokole kontynentalnym.

Europa i Azja czy Eurazja?

Z punktu widzenia geografii fizycznej Europa i Azja to jeden kontynent. Ich wyodrębnianie jako oddzielnych kontynentów jest głównie uwarunkowane historycznie. W świetle powyższej definicji kontynentu podział taki nie wydaje się słuszny, a Europę można uznawać jedynie za subkontynent lub silnie rozbudowany półwysep Eurazji. Zaproponowana nazwa „nowego” kontynentu jest zlepkiem istniejących nazw, co wskazuje tylko[] na jego sztuczność. Za to w wyobrażeniach społecznych (atlasy, opracowania popularnonaukowe, dyskurs polityczny, etc.) powszechnie mówi się[] o Europie i Azji jako dwóch oddzielnych całościach. Zwolennicy Eurazji proponują mówić o Europie i Azji jako o częściach świata, ale ten termin jest jeszcze bardziej niejednoznaczny[] niż kontynent. Niektórzy[] idą jeszcze dalej i do tej dwójki dołączają Afrykę, tworząc Eurafrazję, co nie ma potwierdzenia w danych geologicznych, gdyż w skorupie Ziemi istnieje wyraźna granica między płytą afrykańską a płytą eurazjatycką. Poza tym Ural świadczy o tym[], że Europa i Azja były oddzielone, więc Europa była niegdyś osobnym kontynentem; podobnie było jednak z innymi częściami płyty eurazjatyckiej, np. z Półwyspem Indyjskim, gdzie odpowiednikiem Uralu są Himalaje.

Kontrowersje

Jedynie w przypadku Antarktydy, wyraźnie oddzielonej od pozostałych lądów i o znacznej powierzchni, nie istnieją żadne kontrowersje co do uznania jej za kontynent. Pozostałe są przedmiotem licznych dyskusji[].

Definicja kontynentu, ewoluująca przez stulecia, obrazowała aktualny stan wiedzy Europejczyków (stąd jest silnie europocentryczna). Początkowo starożytni wydzielali trzy kontynenty: Europę, Azję i Libię (czyli Afrykę). Ten podział nie zwracał w ogóle uwagi na ich „wyspiarskość”, ale na różnice między zamieszkującymi je ludami[]. Taką wizję przekazuje też[] biblijna opowieść o trzech synach Noego: Semie, Chamie i Jafecie, których potomkowie zasiedlili poszczególne kontynenty.

Alternatywne listy kontynentów

Model z siedmioma kontynentami jest nauczany głównie w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej[]. Choć w tej drugiej w dyskursie naukowym dominuje model z sześcioma kontynentami (z Eurazją)[]. Model z sześcioma kontynentami (ale z jedną Ameryką) pojawia się w Europie Wschodniej i Ameryce Południowej[]. Koła na fladze olimpijskiej symbolizują pięć zamieszkanych kontynentów[] z Ameryką jako jednym kontynentem.

Odkrycie Nowego Świata przyniosło zmianę koncepcji kontynentu i zwiększyło nacisk na aspekt wyspiarski[]. Jednak Europa pozostała uznawana za jeden z kontynentów. Kolejne odkrycia geograficzne doprowadziły do odkrycia dwóch "nowych" kontynentów, Australii i Antarktydy.

Wiek dwudziesty i naukowe podejście w geografii wywołały dyskusję nad istotą kontynentu[]. Termin ten podzielił jednak los innych, których potoczne i umowne użycie mija się z naukowymi wizjami.

Inni[] odrzucają wszelkie próby stworzenia definicji kontynentu uważając, że są to twory umowne, z których każdy jest charakterystyczny sam w sobie. Ponadto liczba kontynentów jest różna w tradycjach geograficznych poszczególnych krajów (podobnie jak liczba oceanów).

Inni[] uważają, że za granice kontynentów uznać można wyraźne struktury geologiczne, np. góry. Definicja ta próbuje uzasadnić umownie przyjętą granicę między Europą i Azją przebiegającą przez góry Ural i góry Kaukaz. Granicą między Afryką a Azją jest Kanał Sueski.

Historia pojęcia

Etymologia słowa nie jest jasna. Być może[] pochodzi od łacińskich określeń: terra continans – ciągły obszar ziemi lub terra continente, a to od cum tenere – trzymające się razem.

Generalnie, przyjmując pierwszą z przedstawionych wyżej definicji, na gruncie geografii fizycznej, geologii i geotektoniki, można wyróżnić 6 kontynentów:

przy czym:

Ameryka czy Ameryki?

Zazwyczaj wyróżnia się dwie Ameryki, Północną i Południową. Podział ten nie pokrywa się z innym popularnym podziałem według kryterium kulturowego na Amerykę Łacińską i Anglosaską. Inni[] natomiast uważają je za jedną całość, co znalazło odzwierciedlenie na fladze olimpijskiej.

Reklama