I piotr vanuatu ingeborga święto ubysław maksyma ursus obchodzą święta imieniny julita tronu swojsław rościsław święto maroko niepodległości abdon sekunda leopold.
30 lipca
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii30 lipca jest 211. (w latach przestępnych 212.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 154 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Abdon, Ingeborga, Julita, Leopold, Maksyma, Piotr, Rościsław, Sekunda, Swojsław, Ubysław i Ursus.
- Maroko – Święto Tronu
- Vanuatu – Święto Niepodległości
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:
Wydarzenia w Polsce
- 1514 – Wojna litewsko-moskiewska: kapitulacja Smoleńska przed wojskami moskiewskimi.
- 1535 – Wojna polsko-rosyjska: wojska polskie rozpoczęły oblężenie Staroduba.
- 1553 – Na Wawelu została koronowana Katarzyna Habsburżanka, trzecia żona króla Zygmunta II Augusta.
- 1656 – Zakończyła się bitwa warszawska. Oddziały polskie zostały pokonane przez Szwedów.
- 1796 – W Łażanach na Dolnym Śląsku otwarto drugi w Europie most żelazny.
- 1882 – Otwarto Dworzec Tatrzański w Zakopanem.
- 1889 – Otwarto linię kolejową Lwów-Czerniowce (dł. 266,66 km) należącą do Austriackich Kolei Państwowych.
- 1915 – Uruchomiono Mławską Kolej Dojazdową.
- 1920 – Tymczasowy Komitet Rewolucyjny Polski ogłosił Manifest do polskiego ludu roboczego miast i wsi, w którym zapowiedział utworzenie polskiej republiki radzieckiej.
- 1939 – Bolesław Napierała wygrał 5. Tour de Pologne.
- 1944:
- II wojna światowa: bitwa pod Wesołówką.
- Nadająca z Moskwy Radiostacja im. Tadeusza Kościuszki wyemitowała czterokrotnie odezwę wzywającą ludność Warszawy do powstania.
- 1961 – Henryk Kowalski wygrał 18. Tour de Pologne.
- 1974 – Oddano do użytku Radiowe Centrum Nadawcze w Konstantynowie koło Gąbina.
- 1985 – Pierwszy koncert Depeche Mode w Polsce, na warszawskim Torwarze.
- 1992 – Sejm RP ustanowił dzień 15 sierpnia Świętem Wojska Polskiego.
Wydarzenia na świecie
- 101 p.n.e. – Legiony rzymskie odniosły zwycięstwo nad germańskimi najeźdźcami w bitwie pod Vercellae.
- 762 – Założono Bagdad.
- 1178 – Fryderyk I Barbarossa został koronowany na króla Burgundii.
- 1419 – Wojny husyckie: pierwsza defenestracja praska.
- 1502 – Krzysztof Kolumb w czasie swej czwartej wyprawy do Nowego Świata wylądował na wyspie Guanaja u wybrzeży Hondurasu.
- 1619 – W Jamestown w Wirginii utworzono pierwszą Radę Mieszkańców na kontynencie północnoamerykańskim. Tego samego dnia wybuchł tam strajk polskich rzemieślników, pierwszy strajk na kontynencie północnoamerykańskim.
- 1627 – Włoski półwysep Gargano nad Adriatykiem został zdewastowany przez tsunami wywołane trzęsieniem ziemi.
- 1729 – Założono Baltimore w Maryland.
- 1733 – W Bostonie powstała pierwsza amerykańska loża masońska.
- 1775 – James Cook powrócił do Anglii z drugiej wyprawy dookoła świata.
- 1791 – Rewolucja francuska: zniesiono wszystkie ordery i odznaczenia królewskie.
- 1825 – Odkryto wyspę Malden na Pacyfiku.
- 1864 – Wojna secesyjna: zwycięstwo konfederatów w tzw. bitwie o krater, w trakcie oblężenia Petersburga.
- 1904 – Wojna rosyjsko-japońska: rozpoczęła się bitwa pod Ximucheng.
- 1905 – Powstał paragwajski klub piłkarski Libertad Asunción.
- 1912 – Yoshihito został 123. cesarzem Japonii.
- 1913 – Rozpoczęto budowę Mostu Chabarowskiego na linii Kolei Transsyberyjskiej nad rzeką Amur.
- 1914 – I wojna światowa: w Rosji ogłoszono powszechną mobilizację.
- 1915 – Niemcy po raz pierwszy na polu walki zastosowali miotacz ognia.
- 1916 – Eksplozja na wyspie Black Tom w Jersey City, spowodowana sabotażem agentów niemieckich, w wyniku której zginęło 7 osób, setki zostało rannych.
- 1917 – W trzęsieniu ziemi w chińskiej prowincji Junnan zginęło ok. 1800 osób.
- 1930:
- Powstał Związek Narodowy Polaków w Estonii.
- W finale rozgrywanych w Urugwaju pierwszych piłkarskich mistrzostw świata, gospodarze pokonali Argentynę 4:2.
- 1932:
- Premiera filmu animowanego Kwiaty i drzewa.
- W Los Angeles rozpoczęły się X Letnie Igrzyska Olimpijskie.
- 1937 – Nikołaj Jeżow wydał rozkaz nr 00447 (na podstawie decyzji KC WKP(b) z 2 lipca 1937 r., z podpisem Stalina), w którym zarządzał masową likwidację "elementów antyradzieckich". Na jego mocy od sierpnia 1937 do września 1938 r. wydano zaocznie ponad 700 tys. wyroków śmierci.
- 1938 – Odkryto księżyc Jowisza – Karme.
- 1941 – W Londynie podpisano polsko-radziecki układ Sikorski-Majski, przewidujący m.in. wznowienie stosunków dyplomatycznych, amnestię dla polskich więźniów i utworzenie armii polskiej w ZSRR.
- 1943 – Wojna na Atlantyku: niemiecki okręt podwodny U-43 został zatopiony przez amerykańską torpedę na południowy-zachód od Azorów, w wyniku czego zginęła cała 55-osobowa załoga.
- 1945 – Wojna na Pacyfiku: japoński okręt podwodny zatopił krążownik USS Indianapolis. Zginęło 880 członków załogi, wielu w wyniku ataków rekinów.
- 1946 – W Moskwie rozwiązano Związek Patriotów Polskich.
- 1951 – W Izraelu odbyły się wybory parlamentarne.
- 1953 – Wielka Brytania i Libia podpisały w Londynie traktat sojuszniczy.
- 1956 – Zdanie In God We Trust (W Bogu pokładamy ufność) uznano za oficjalną dewizę USA.
- 1966 – W pierwszym transmitowanym przez telewizję finale piłkarskich Mistrzostw Świata, Anglia wygrała po dogrywce z Niemcami 4:2.
- 1971:
- Lądownik Apollo 15 wylądował na Księżycu.
- W Japonii wskutek zderzenia Boeinga 727 z samolotem wojskowym zginęły 163 osoby.
- W Watykanie papież Paweł VI dokonał otwarcia nowoczesnej Auli Pawła VI.
- 1974 – Uzgodniono zawieszenie broni na Cyprze.
- 1976 – Polscy siatkarze pokonali w meczu finałowym turnieju olimpijskiego w Montrealu ZSRR 3:2 (31 lipca wg czasu polskiego).
- 1978 – Na Okinawie zniesiono ruch prawostronny, wprowadzony 1 kwietnia 1945 roku przez amerykańskie władze okupacyjne.
- 1980:
- Izraelski Kneset uchwalił ustawę Podstawowe Prawo Jerozolimy, która stwierdza, że zjednoczona Jerozolima jest stolicą Izraela.
- Kondominium francusko-brytyjskie Nowe Hebrydy uzyskało niepodległość pod nazwą Vanuatu.
- Władysław Kozakiewicz ustanowił rekord świata (5,78 m) i został mistrzem olimpijskim w skoku o tyczce w trakcie igrzysk olimpijskich w Moskwie.
- 1981 – W Izraelu odbyły się wybory parlamentarne.
- 1997 – Dwóch zamachowców-samobójców z Hamasu zdetonowało bomby na bazarze w Jerozolimie. Zginęło 16 osób, ponad 150 zostało rannycu.
- 1998 – Keizō Obuchi został premierem Japonii.
- 1999 – Muhammad VI został koronowany na króla Maroka.
- 2002:
- DR Kongo i Rwanda podpisują układ pokojowy w Pretorii.
- Pedro de San José Betancur został kanonizowany przez papieża Jana Pawła II.
- W Wietnamie utworzono Park Narodowy Chư Mom Ray.
- 2003 – W Meksyku wyprodukowano ostatni egzemplarz VW Garbusa.
- 2004 – W wyniku eksplozji gazociągu w belgijskiej wiosce Ghislenghien zginęły 24 osoby, a 132 zostały ranne.
- 2005:
- Na mocy porozumienia z 30 maja 2005 rozpoczęło się wycofywanie wojsk rosyjskich z baz wojskowych położonych na terenie Gruzji.
- W katastrofie helikoptera zginął przywódca rebeliantów z południa i wiceprezydent Sudanu John Garang.
- 2006:
- II wojna libańska: 54 osoby, w tym 16 dzieci, zginęło w libańskiej Kanie, po uderzeniu rakiety w trzypiętrowy budynek.
- Pierwsze wolne wybory prezydenckie i parlamentarne w Demokratycznej Republice Kongo.
- 2008 – Serbski zbrodniarz wojenny Radovan Karadzić został przekazany Międzynarodowemu Trybunałowi Karnemu dla byłej Jugosławii w Hadze.
- 2009 – Dwóch oficerów hiszpańskiej służby cywilnej zginęło w wyniku wybuchu samochodu-pułapki w Palmanova na Majorce.
Urodzili się
- 1470 – Hongzhi, cesarz Chin (zm. 1505)
- 1511 – Giorgio Vasari, włoski malarz, architekt (zm. 1574)
- 1549 – Ferdinando I de' Medici, wielki książę Toskanii (zm. 1609)
- 1751 – Maria Anna Mozart, austriacka klawesynistka, siostra Wolfganga Mozarta (zm. 1829)
- 1784 – Leopold Schefer, pisarz, poeta i kompozytor niemiecki (zm. 1862)
- 1818 – Emily Brontë, angielska pisarka (zm. 1848)
- 1823 – Charles Lory, francuski geolog, długoletni profesor geologii na uniwersytecie w Grenoble (zm. 1889)
- 1828 – William Edwin Brooks, irlandzki ornitolog, inżynier (zm. 1899)
- 1848 – Victor Noir, francuski dziennikarz (zm. 1870)
- 1853 – Julian Fałat, polski malarz (zm. 1929)
- 1855 – Georg Wilhelm von Siemens, niemiecki przemysłowiec (zm. 1919)
- 1857:
- Leon Mangin, francuski jezuita, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
- Thorstein Veblen, amerykański ekonomista, socjolog pochodzenia norweskiego (zm. 1929)
- 1862 – Nikołaj Judenicz, rosyjski generał, dowódca białej armii (zm. 1933)
- 1863 – Henry Ford, amerykański przemysłowiec, założyciel Ford Motor Company (zm. 1947)
- 1868 – Alfred Weber, niemiecki socjolog, teoretyk kultury (zm. 1958)
- 1871 – Maurycy Zamoyski, polski polityk, dyplomata, wiceprezes Komitetu Narodowego Polski, minister spraw zagranicznych (zm. 1939)
- 1873 – Stanisław Thugutt, polski polityk, wicepremier działacz ruchu ludowego, publicysta (zm. 1941)
- 1889 – Frans Masereel, belgijski malarz, grafik (zm. 1972)
- 1891 – Stanisław Noyszewski-Piołun, polski pisarz, krytyk literacki i teatralny (zm. 1941)
- 1895 – Wanda Hawley, amerykańska aktorka (zm. 1963)
- 1898 – Sir Henry Moore, angielski rzeźbiarz (zm. 1986)
- 1909 – Cyril Northcote Parkinson, angielski pisarz, historyk, ekonomista, publicysta (zm. 1993)
- 1914 – Michael Killanin, irlandzki dziennikarz, działacz sportowy, prezydent MKOl (zm. 1999)
- 1918 – Adam Czarnowski, polski dziennikarz, działacz turystyczny, krajoznawca, fotografik i kolekcjoner (zm. 2010)
- 1922:
- Eliasz Kuziemski, polski aktor (zm. 2000)
- Zbigniew Wiszniewski, polski kompozytor, pedagog (zm. 1999)
- 1923 – Teresa Bojarska, polska pisarka
- 1928:
- Giano Accame, włoski dziennikarz, pisarz, historyk (zm. 2009)
- Wojciech Siemion, polski aktor (zm. 2010)
- 1929:
- Christine McGuire, amerykańska pisarka
- Marian Stępień, polski eseista, historyk literatury, krytyk literacki
- Werner Tübke, niemiecki malarz (ur. 2004)
- 1930:
- Antonio Gava, włoski polityk (zm. 2008)
- Thomas Sowell, amerykański ekonomista
- 1931 – Bruno Mattei, włoski reżyser, montażysta i scenarzysta filmowy (zm. 2007)
- 1932 – Anna Kędzierska, polska polityk
- 1933 – Edd Byrnes, amerykański aktor
- 1936 – Buddy Guy, amerykański gitarzysta i wokalista bluesowy
- 1937 – Gideon Ezra, izraelski polityk, minister środowiska (zm. 2012)
- 1939 – Peter Bogdanovich, amerykański reżyser filmowy
- 1941 – Paul Anka, kanadyjski piosenkarz
- 1942:
- Jiři Karas, czeski polityk
- Emilia Wcisło, polska polityk
- 1943 – Giovanni Goria, włoski polityk, premier Włoch (zm. 1994)
- 1944 – Edward Romanowski, polski lekkoatleta, sprinter (zm. 2007)
- 1945:
- Patrick Modiano, francuski pisarz
- David Sanborn, amerykański saksofonista jazzowy
- 1946 – Jeffrey Hammond, brytyjski basista
- 1947:
- William Atherton, amerykański aktor
- Françoise Barré-Sinoussi, francuska lekarka, wirusolog, laureatka Nagrody Nobla
- Arnold Schwarzenegger, amerykański aktor, polityk
- 1948 – Jean Reno, francuski aktor
- 1949 – Jan Truszczyński, polski polityk, dyplomata
- 1950 – Vincenz Liechtenstein, austriacki polityk (zm. 2008)
- 1954 – Gregory Carl Johnson, amerykański astronauta
- 1955 – Jarosław Tioskow, polski gitarzysta, wokalista i harmonijkarz zespołu Kasa Chorych
- 1957 – Nery Pumpido, argentyński piłkarz, bramkarz, trener piłkarski
- 1958:
- Kate Bush, brytyjska piosenkarka
- Daley Thompson, brytyjski lekkoatleta, dziesięcioboista
- 1960:
- Marek Dopierała, polski kajakarz, kanadyjkarz
- Richard Linklater, amerykański reżyser filmowy
- 1961 – Laurence Fishburne, amerykański aktor
- 1963 – Lisa Kudrow, amerykańska aktorka
- 1964:
- Jürgen Klinsmann, niemiecki piłkarz, trener piłkarski
- Vivica A. Fox, amerykańska aktorka
- 1965 – Wojciech Klich, polski piłkarz, trener piłkarski
- 1967 – Piotr Kruszczyński, polski reżyser teatralny
- 1968:
- Anna Korcz, polska aktorka
- Robert Korzeniowski, polski lekkoatleta, chodziarz
- 1969:
- Simon Baker, australijski aktor
- Maciej Kowalewski, polski aktor, reżyser teatralny, pisarz
- 1970:
- Edyta Duda-Olechowska, polska aktorka
- Agnieszka Kuciak, polska poetka, tłumaczka
- Christopher Nolan, brytyjski reżyser filmowy
- Rodney Odom, amerykański koszykarz (zm. 2008)
- 1971:
- Christine Taylor, amerykańska aktorka
- Grzegorz Widera, polski aktor
- 1973 – Markus Näslund, szwedzki hokeista
- 1974:
- Jacek Dukaj, polski pisarz science fiction
- Radostin Kisziszew, bułgarski piłkarz
- Jason Robinson, angielski rugbysta
- Hilary Swank, amerykańska aktorka
- Radosław Wiśniewski, polski poeta, krytyk literacki
- 1975 – Daniel Berg Hestad, norweski piłkarz
- 1976:
- Julio César González, meksykański bokser (zm. 2012)
- Daniił Markow, rosyjski hokeista
- 1977:
- Misty May-Treanor, amerykańska siatkarka plażowa
- Daniel Nermark, szwedzki żużlowiec
- Jürgen Patocka, austriacki piłkarz
- Ian Watkins, walijski wokalista grupy Lostprophets
- Żurom, polski raper
- 1978:
- Delphine Guehl, francuska piłkarka ręczna
- Adrien Hardy, francuski wioślarz
- Julcimar, brazylijski piłkarz
- 1979 – Carlos Arroyo, portorykański koszykarz
- 1980:
- Sara Anzanello, włoska siatkarka
- Roberto Cammarelle, włoski bokser
- Kristoffer Jåfs, szwedzki skoczek narciarski
- Mike McEwen, kanadyjski curler
- Velimir Zdravković, serbski piłkarz, bramkarz
- 1981:
- Nicky Hayden, amerykański motocyklista wyścigowy
- Maureen Nisima, francuska szpadzistka
- 1982:
- Antolín Alcaraz, paragwajski piłkarz
- Yvonne Strahovski, australijska aktorka
- 1983 – Mariano Andújar, argentyński piłkarz
- 1984 – Antoine Guignard, szwajcarski skoczek narciarski
- 1986 – Li Qian, polska tenisistka stołowa pochodzenia chińskiego
- 1988:
- Andreas Stjernen, norweski skoczek narciarski
- Katherine Reutter, amerykańska panczenistka
- 1989:
- Corinna Dentoni, włoska tenisistka
- Johannes Halbig, niemiecki wokalista zespołu Killerpilze
- 1991 – Daria Kondakowa, rosyjska gimnastyczka artystyczna
Zmarli
- 578 – Jacob Baradaeus, biskup Edessy, założyciel kościoła katolickiego jakobitów (ur. ?)
- 579 – Benedykt I, papież (ur. ?)
- 1093 – Berta Holenderska, królowa Francji, żona Filipa I (ur. około 1055)
- 1355 – Jan z Miśni, niemiecki duchowny katolicki, biskup warmiński (ur. ?)
- 1358 – Mikołaj Luksemburski, niemiecki duchowny katolicki, biskup Naumburga, patriarcha Akwilei (ur. 1322)
- 1683 – Maria Teresa Habsburg, królowa Francji, żona Ludwika XIV (ur. 1638)
- 1691 – Daniel Georg Morhof, niemiecki pisarz (ur. 1639)
- 1715 – Nahum Tate, irlandzki poeta (ur. 1652)
- 1718 – William Penn, angielski kwakier, reformator religijny, założyciel kolonii Pensylwania (ur. 1644)
- 1771 – Thomas Gray, angielski poeta (ur. 1716)
- 1788 – Kajetan Sołtyk, polski duchowny katolicki, biskup krakowski (ur. 1715)
- 1811 – Miguel Hidalgo, meksykański duchowny, bojownik o niepodległość Meksyku (ur. 1753)
- 1844 – Tomasz Chmielewski, polski duchowny katolicki, biskup warszawski (ur. 1767)
- 1849 – Jacob Perkins, amerykański fizyk, wynalazca (ur. 1766)
- 1894 – Walter Pater, angielski pisarz, krytyk (ur. 1839)
- 1898 – Otto von Bismarck, niemiecki polityk, premier Prus, kanclerz Niemiec (ur. 1815)
- 1905 – Ambrose Shea, kanadyjski dziennikarz, polityk, gubernator Bahamów (ur. 1855)
- 1912 – Meiji, cesarz Japonii (ur. 1852)
- 1918 – Joyce Kilmer, amerykański poeta (ur. 1886)
- 1942 – Leopold Mandić, święty, chorwacki duchowny katolicki, zakonnik, kapucyn (ur. 1866)
- 1944 – Nikołaj Polikarpow, rosyjski konstruktor lotniczy (ur. 1892)
- 1947 – Sir Joseph Cook, australijski polityk, premier Australii (ur. 1860)
- 1968 – Alexander Hall, amerykański reżyser filmowy (ur. 1894)
- 1975 – James Blish, amerykański pisarz science fiction (ur. 1921)
- 1976 – Rudolf Bultmann, niemiecki teolog ewangelicki (ur. 1884)
- 1978 – Umberto Nobile, włoski polarnik, konstruktor sterowców (ur. 1885)
- 1983 – Lynn Fontanne, brytyjska aktorka (ur. 1887)
- 1987 – Bolesław Smela, polski aktor (ur. 1919)
- 1992 – Brenda Marshall, amerykańska aktorka (ur. 1915)
- 1993 – Edward Raczyński, polski polityk, prezydent Polski na uchodźstwie (ur. 1891)
- 1994 – Ryszard Riedel, polski wokalista zespołu Dżem (ur. 1956)
- 1995 – Aleksander Bardini, polski reżyser teatralny, aktor, pedagog (ur. 1913)
- 1996:
- Claudette Colbert, francuska aktorka (ur. 1903)
- Magda Schneider, austriacka aktorka (ur. 1909)
- 1997:
- Bảo Đại, król Annamu, premier i cesarz Wietnamu Południowego (ur. 1913)
- Bogusław Wyrobek, polski wokalista zespołu Rythm and Blues (ur. 1937)
- 1999:
- Robert Nawrocki, polski żużlowiec, trener żużlowy (ur. 1925)
- Mieczysław Serwiński, polski chemik, profesor Politechniki Łódzkiej (ur. 1918)
- 2000 – Jerzy Ignaciuk, polski pisarz (ur. 1951)
- 2003:
- Jerzy Kamiński, polski polityk (ur. 1926)
- Ewa Krzyżewska, polska aktorka (ur. 1939)
- 2005 – John Garang, sudański wojskowy, polityk (ur. 1945)
- 2006 – Akbar Mohammadi, irański dysydent, działacz studencki, więzień polityczny (ur. 1972)
- 2007:
- Michelangelo Antonioni, włoski reżyser filmowy (ur. 1912)
- Giuseppe Baldo, włoski piłkarz (ur. 1914)
- Ingmar Bergman, szwedzki reżyser filmowy (ur. 1918)
- Stanisław Konarski, polski historyk, varsavianista, wicedyrektor Muzeum Historycznego m.st. Warszawy (ur. 1923)
- Ali Meszkini, irański duchowny, przewodniczący Zgromadzenia Ekspertów (ur. 1922)
- Teoktyst I, rumuński duchowny prawosławny, patriarcha Rumunii (ur. 1915)
- 2008:
- Peter Coke, brytyjski aktor, pisarz (ur. 1913)
- Tadeusz Orłowski, polski lekarz, pionier transplantologii, wspinacz (ur. 1917)
- 2009:
- Juryj Kurnienin, białoruski piłkarz, trener piłkarski (ur. 1954)
- Peter Zadek, niemiecki reżyser teatralny i filmowy (ur. 1926)
- 2010:
- Stanisław Gola, polski poeta (ur. 1942)
- Mariusz Jendryczko, polski piłkarz (ur. 1973)
- Krystyna Stolarska, polska piosenkarka (ur. 1954)
- 2011:
- Mario Echandi Jiménez, kostarykański polityk, prezydent Kostaryki (ur. 1915)
- Tadeusz Łodziana, polski rzeźbiarz (ur. 1920)