I siemosław boże maria narodzenie wspomnienia i święta obchodzą święta imieniny mateusz katolickim kuaid-e-azama pakistan kościele w św eugenia dzień piotr.
25 grudnia
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii25 grudnia jest 359. (w latach przestępnych 360.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 6 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Eugenia, Maria, Mateusz, Piotr i Siemosław.
- Pakistan – Dzień Kuaid-e-Azama
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim:
- Boże Narodzenie
- Św. Anastazja z Dalmacji (męczennica)
- Św. Eugenia Rzymska (męczennica)
- Bł. Maria od Apostołów Wüllenweber (założycielka salwatorianek; wspominana również 5 września)
- Św. Piotr Nolasco (mercedarianin) (lokalnie; głównie 6 maja)
Wydarzenia w Polsce
- 1025 – Mieszko II został koronowany na króla Polski.
- 1076 – W Gnieźnie odbyła się koronacja Bolesława II Szczodrego na króla Polski.
- 1815 – Józef Zajączek został namiestnikiem Królestwa Polskiego.
- 1823 – Założono Muzeum Książąt Lubomirskich we Wrocławiu.
- 1881 – Podczas trwającej w kościele św. Krzyża mszy świątecznej wybuchła panika spowodowana fałszywym alarmem pożarowym, w wyniku której zostało zadeptanych 20 osób. Plotka o wywołaniu alarmu przez przyłapanego na kradzieży kieszonkowej Żyda doprowadziła do pogromu, w którym zginęły 2 osoby, 24 zostały ranne, a około 10 tys. Żydów poniosło znaczne straty finansowe.
- 1914 – I wojna światowa: zakończyła się bitwa pod Łowczówkiem.
- 1916 – Został wydany ukaz cesarza Rosji Mikołaja II zawierający obietnicę utworzenia niepodległej Polski.
- 1939 – Hitlerowcy spalili Nową Synagogę w Częstochowie.
- 1943 – Ponad 40 Polaków zostało zamordowanych przez UPA w Janówce.
- 1956 – Wznowiono wydawanie Tygodnika Powszechnego.
- 1965:
- Premiera filmu Sam pośród miasta.
- Premiera 1. odcinka serialu Kapitan Sowa na tropie.
- 1970 – Na antenie Programu III Polskiego Radia wyemitowano premierowe wydanie magazynu satyrtcznego Ilustrowany Tygodnik Rozrywkowy.
- 1974 – Premiera filmu Nie ma róży bez ognia.
- 1976 – Zbrodnia pod Połańcem.
- 1990 – Polska ratyfikowała Układ o Współpracy Patentowej.
- 2009 – Polska premiera filmu Avatar.
- 2010 – Zakończenie emisji serialu Złotopolscy.
Wydarzenia na świecie
- 352 – Pierwsze obchody święta Bożego Narodzenia w cesarstwie rzymskim.
- 496 – Chrzest Chlodwiga.
- 800 – Koronacja Karola Wielkiego na cesarza rzymskiego.
- 820 – Cesarz bizantyjski Leon V Armeńczyk został obalony i zamordowany. Jego miejsce zajął Michał II Amoryjczyk.
- 875 – Koronacja Karola II Łysego na cesarza rzymskiego.
- 983 – Koronacja Ottona III na króla Niemiec.
- 1000 – Koronacja Stefana I na króla Węgier.
- 1013 – Koronacja Swena Widłobrodego na króla Anglii.
- 1046:
- Klemens II został papieżem.
- Król Niemiec Henryk III został koronowany przez Klemensa II na cesarza.
- 1066 – Koronacja Wilhelma Zdobywcy na króla Anglii.
- 1100 – Koronacja Baldwina I na króla Jerozolimy.
- 1130 – Koronacja Rogera II na króla Sycylii.
- 1261:
- Cesarz bizantyjski Jan IV Laskarys w dniu swoich 11-tych urodzin został obalony i oślepiony na rozkaz Michała VIII Paleologa, który został nowym cesarzem.
- Koronacja Przemysła Ottokara II na króla Czech.
- 1356 – Cesarz Karol IV ogłosił w Metz drugą część tzw. Złotej Bulli, która regulowała podstawowe zasady ustrojowe Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Pierwsza część została ogłoszona 10 stycznia w Norymberdze.
- 1492 – U wybrzeży wyspy Hispaniola żaglowiec Santa María Krzysztofa Kolumba wpadł na rafę koralową.
- 1495 – Wojska hiszpańskie pokonały Guanczów w drugiej bitwie w wąwozie Acentejo. Było to ostateczne zwycięstwo konkwistadorów nad rdzenną ludnością Wysp Kanaryjskich.
- 1553 – Indianie z plemienia Araukanów rozgromili Hiszpanów w bitwie pod Tupacel (Chile). Wzięty do niewoli pierwszy królewski gubernator Chile Pedro de Valdivia został zamordowany.
- 1559 – Pius IV został papieżem.
- 1599 – Założono brazylijskie miasto Natal.
- 1615 – Jacob Le Maire i Willem Schouten odkryli Wyspę Stanów.
- 1643 – Kapitan William Mynos z Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej odkrył Wyspę Bożego Narodzenia na Oceanie Indyjskim.
- 1683 – Uznany za winnego klęski w bitwie pod Wiedniem były wezyr Kara Mustafa został z rozkazu sułtana Mehmeda IV uduszony w Belgradzie.
- 1745 – Zawarto austriacko-sasko-pruski traktat pokojowy w Dreźnie kończący II wojnę śląską. Potwierdzono warunki pokoju wrocławskiego z 1742 roku.
- 1837 – Wojny z Indianami: w bitwie nad jeziorem Okeechobee wojska amerykańskie pokonały Seminolów.
- 1868:
- Na japońskiej wyspie Hokkaido została utworzona pierwsza azjatycka Republika Ezo.
- Prezydent Andrew Johnson ułaskawił wszystkich żołnierzy Konfederacji z czasów wojny secesyjnej.
- Wojna paragwajska: w bitwie pod Ypacarai wojska argentyńsko-brazyliskie rozgromiły armię paragwajską prezydenta Francisca Solano Lópeza.
- 1915 – Założono portugalski klub piłkarski Varzim SC.
- 1917 – Bolszewicy ogłosili w Charkowie utworzenie marionetkowej Ukraińskiej Ludowej Republiki Rad, co rozpoczęło wojnę ukraińsko-bolszewicką.
- 1926 – Hirohito został cesarzem Japonii.
- 1928 – Premiera westernu W starej Arizonie.
- 1932:
- Rozgłośnia BBC nadała pierwszą audycję nagraną wcześniej na taśmie magnetycznej.
- Trzęsienie ziemi w Gansu (Chiny); zginęło ok. 70 tys. osób.
- 1941 – Wojna na Pacyfiku: wojska japońskie zdobyły Hongkong.
- 1944 – Wojska amerykańskie wylądowały na Luzonie (Filipiny).
- 1946 – Uruchomiono pierwszy radziecki i europejski reaktor jądrowy F-1.
- 1947 – Weszła w życie konstytucja Chin.
- 1952 – Rozpoczął emisję pierwszy program niemieckiej telewizji publicznej Das Erste.
- 1953:
- Armia USA zakończyła okupację japońskiej wyspy Amami.
- W Hongkongu spłonęły slumsy zamieszkane przez chińskich emigrantów.
- 1962 – Premiera filmu Zabić drozda.
- 1971 – 163 osoby zginęły w pożarze hotelu Taeyokale w Seulu.
- 1973 – Premiera filmu Żądło.
- 1975 – Steve Harris założył w Londynie zespół Iron Maiden.
- 1976 – W katastrofie egipskiego Boeinga 707 w Tajlandii zginęły 72 osoby.
- 1977 – Prezydent Egiptu Anwar Sadat spotkał się w Ismailii z premierem Izraela Menachemem Beginem.
- 1978:
- Lądownik radzieckiej sondy kosmicznej Wenera 11 osiągnął powierzchnię Wenus.
- Wietnamska armia wkroczyła do Kambodży, wspierając powstanie przeciwko Czerwonym Khmerom.
- 1979 – Rozpoczęła się radziecka interwencja w Afganistanie.
- 1986 – 63 osoby zginęły w katastrofie irackiego Boeinga 737 w mieście Arar (Arabia Saudyjska).
- 1989 – Rozstrzelano obalonego rumuńskiego dyktatora Nicolae Ceauşescu i jego żonę Elenę.
- 1991 – Michaił Gorbaczow zrezygnował ze stanowiska prezydenta ZSRR.
- 1993 – Weszła w życie Konstytucja Rosji.
- 2000 – 309 osób zginęło w pożarze sali tanecznej w chińskim mieście Luoyang.
- 2001:
- Wojna domowa w Burundi: około 500 rebeliantów Hutu zginęło w starciu z bojówkami Tutsi.
- Wybuchł pożar buszu w Nowej Południowej Walii.
- 2003:
- 141 osób zginęło, a 24 zostały ranne w katastrofie gwinejskiego Boeinga 727-223, który rozbił się na plaży, krótko po starcie z lotniska w Kotonu (Benin).
- Europejska Agencja Kosmiczna utraciła łączność z marsjańskim lądownikiem Beagle 2.
- Norweg Kurt Nielsen wygrał w Londynie konkurs piosenki World Idol.
- W zamachu bombowym dokonanym przez palestyńskiego terrorystę-samobójcę na przystanku autobusowym w izraelskim mieście Petach Tikwa zginęło 4 Izraelczyków, a 26 zostało rannych.
- W nieudanym zamachu bombowym na prezydenta Pakistanu Perveza Musharrafa w Rawalpindi zginęło 15 osób (w tym 2 jadących furgonetkami zamachowców-samobójców), a 46 zostało rannych.
- 2004 – Planetoida 99942 Apophis otrzymała 4. stopień w skali Torino, wg której oceniane jest ryzyko uderzenia w Ziemię, co jest najwyższym wskaźnikiem w historii.
- 2005 – W wyniku błędu pracowników doszło do uszkodzenia i wyłączenia reaktora nr 1 w jedynej na kontynencie afrykańskim elektrowni atomowej Koeberg w RPA.
- 2007:
- W katastrofie budowlanej w egipskiej Aleksandrii zginęło 30 osób, a kilkanaście zostało rannych.
- Wojna domowa na Sri Lance: bitwa morska pod Delft.
- 2009:
- Nieudany zamach bombowy na samolot Airbus A330 linii Northwest Airlines, lecący z Amsterdamu do Detroit.
- Spłonęła doszczętnie katedra św. Mela w Longford (Irlandia).
- 2010 – 45 osób zginęło, a 50 zostało rannych w samobójczym zamachu bombowym na punkt dystrybucji pomocy żywnościowej w mieście Khar na Terytoriach Plemiennych w zachodnim Pakistanie.
Urodzili się
- 6 do 4 p.n.e. (data symboliczna) – Jezus Chrystus, założyciel religii chrześcijańskiej (zm. 33) (data śmierci również symboliczna)
- 3 p.n.e. – Galba, cesarz rzymski (zm. 69)
- 1250 – Jan IV Laskarys, cesarz bizantyjski (zm. 1305)
- 1717 – Pius VI, papież (zm. 1799)
- 1787 – Szczepan Józef Gółkowski, polski wydawca, redaktor czasopism (zm. 1871)
- 1815 – Temistocle Solera, włoski kompozytor i librecista (zm. 1878)
- 1825 – Joseph-Noël Ritchot, misjonarz katolicki działający w Kanadzie (zm. 1905)
- 1835 – Theodor Vogt, niemiecko-austriacki profesor pedagogiki (zm. 1906)
- 1863:
- Kazimierz Kostanecki, polski lekarz, anatom, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 1940)
- Charles Pathé, francuski pionier przemysłu filmowego (zm. 1957)
- 1870 – Helena Rubinstein, amerykańska kosmetyczka pochodzenia polskiego (zm. 1965)
- 1875 – Theodor Innitzer, austriacki duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup Wiednia (zm. 1955)
- 1876:
- Adolf Windaus, niemiecki biochemik (zm. 1959)
- Muhammad Ali Jinnah, indyjski i pakistański polityk, pakistański bohater narodowy (zm. 1948)
- 1883 – Maurice Utrillo, francuski malarz (zm. 1955)
- 1889 – Octave Garnier, francuski anarchista (zm. 1912)
- 1891 – Ewald André Dupont, niemiecki reżyser filmowy (zm. 1956)
- 1893 – Mieczysław Smorawiński, polski generał, ofiara zbrodni katyńskiej (zm. 1940)
- 1895 – Stefan Rowecki, polski dowódca wojskowy, generał, komendant główny AK (zm. 1944)
- 1899 – Humphrey Bogart, amerykański aktor (zm. 1957)
- 1903:
- Stefan Bartik, polski aktor (zm. 1964)
- Julian Tokarski, polski polityk, wicepremier (zm. 1977)
- 1906 – Ernst Ruska, niemiecki fizyk (zm. 1988)
- 1907 – Cab Calloway, amerykański wokalista jazzowy (zm. 1994)
- 1908 – Mieczysław Bibrowski, polski prawnik, dziennikarz, poeta, tłumacz (zm. 2000)
- 1910 – Jan Zaręba, polski duchowny katolicki, biskup włocławski (zm. 1986)
- 1911 – Louise Bourgeois, amerykańska rzeźbiarka pochodzenia francuskiego (zm. 2010)
- 1913 – Mieczysław Moczar, polski działacz komunistyczny (zm. 1986)
- 1915 – Wiesław Łasiński, polski kontradmirał, profesor doktor nauk medycznych, rektor WAM i AMG
- 1917 – Wadim Berestowski, polski reżyser filmowy (zm. 1992)
- 1918:
- Ahmed Ben Bella, algierski polityk, prezydent Algierii (zm. 2012)
- Anwar Sadat, egipski polityk, prezydent Egiptu (zm. 1981)
- 1919 – Naushad Ali, indyjski muzyk i kompozytor (zm. 2006)
- 1922 – Félix Loustau, argentyński piłkarz (zm. 2003)
- 1924 – Atal Bihari Vajpayee, indyjski polityk, premier Indii
- 1925 – Carlos Castaneda, amerykański antropolog, autor książek o szamanizmie, Indian z Meksyku (zm. 1998)
- 1926 – Mirosław Szonert, polski aktor (zm. 1995)
- 1927:
- Ljuben Diłow, bułgarski pisarz science fiction (zm. 2008)
- Ram Narayan, muzyk hinduski
- 1929 – Jerzy Antczak, polski reżyser filmowy
- 1931 – Ray Bryant, amerykański pianista jazzowy, kompozytor (zm. 2011)
- 1933:
- Joachim Meisner, niemiecki duchowny katolicki, arcybiskup Kolonii, kardynał
- Wilibald Winkler, polski naukowiec, rektor Politechniki Śląskiej, dyplomata, wiceminister edukacji, wojewoda śląski (zm. 2010)
- 1936 – Ismail Merchant, brytyjski producent filmowy (zm. 2005)
- 1940 (wg oficjalnych dokumentów 1 stycznia 1941) – Henryk Wujec, polski polityk
- 1942:
- Laco Adamík, polski reżyser filmowy pochodzenia słowackiego
- Françoise Durr, francuska tenisistka
- 1943 – Hanna Schygulla, niemiecka aktorka
- 1945 – Noel Redding, brytyjski basista zespołu The Jimi Hendrix Experience (zm. 2003)
- 1946 – Jerzy Sztwiertnia, polski reżyser filmowy
- 1949 – Sissy Spacek, amerykańska aktorka
- 1950 – Karl Rove, amerykański strateg polityczny
- 1951:
- Kazimierz Chrzanowski, polski polityk
- Conrad Homfeld, amerykański jeździec sportowy
- Adam Topolski, polski piłkarz, trener piłkarski
- 1952:
- Desireless, francuska piosenkarka
- Elżbieta Romero, polska polityk (zm. 2011)
- 1953 – Kaarlo Maaninka, fiński lekkoatleta, biegacz długodystansowy
- 1954 – Annie Lennox, brytyjska wokalistka zespołu Eurythmics
- 1957 – Shane MacGowan, irlandzki wokalista zespołu The Pogues
- 1958:
- Alannah Myles, kanadyjska piosenkarka
- Douglas Wolfsperger, niemiecki reżyser filmowy
- 1959:
- Michael Anderson, amerykański astronauta (zm. 2003)
- Eirik Kvalfoss, norweski biathlonista
- 1961:
- Íngrid Betancourt, kolumbijska działaczka polityczna, aktywistka na rzecz praw człowieka
- Janusz Kaczmarek, polski prawnik, prokurator, polityk
- David Thompson, barbadoski polityk, premier Barbadosu (zm. 2010)
- 1963 – Violetta Najdenowicz, polska piosenkarka pochodzenia bułgarskiego
- 1964 – José de Jesús González Hernández, meksykański franciszkanin, biskup
- 1967:
- Boris Novković, chorwacki piosenkarz
- Jason Thirsk, amerykański muzyk, basista i wokalista zespołu Pennywise (zm. 1996)
- 1970:
- Chioma Ajunwa, nigeryjska lekkoatletka, piłkarka nożna
- Emmanuel Amunike, nigeryjski piłkarz
- Krzysztof Kasowski, polski piosenkarz
- 1971:
- Dido, brytyjska piosenkarka
- Noel Hogan, irlandzki gitarzysta grupy The Cranberries
- 1973:
- Abiodun Obafemi, nigeryjski piłkarz
- Adam Woronowicz, polski aktor
- 1976:
- Armin van Buuren, holenderski DJ, producent muzyczny
- Tuomas Holopainen, fiński muzyk zespołu Nightwish
- 1979 – Pancze Kumbew, macedoński piłkarz
- 1980 – Raman Piatruszenka, białoruski kajakarz
- 1981 – Janne Virtanen, fiński siłacz
- 1982 – Shystie, brytyjska raperka
- 1984 – Katarzyna Kryczało, polska florecistka
- 1986 – Yurika Sema, japońska tenisistka
- 1990:
- Troels Harry, duński curler
- Lisa Larsen, szwedzka biegaczka narciarska i biegaczka na orientację
- 1991 – Zhang Anda, chiński snookerzysta
Zmarli
- 795 – Hadrian I, papież (ur. ?)
- 820 – Leon V Armeńczyk, cesarz bizantyjski (ur. ok. 775)
- 1294 – Mściwój II, książę pomorski (ur. ok. 1220)
- 1553 – Pedro de Valdivia, hiszpański konkwistador (ur. 1497)
- 1635 – Samuel de Champlain, francuski odkrywca (ur. 1567)
- 1683 – Kara Mustafa, turecki dowódca (ur. 1634 lub 1635)
- 1820 – Joseph Fouché, francuski polityk, minister policji (ur. 1759)
- 1909 – Wilhelm Hohaus, niemiecki duchowny, historyk (ur. 1844)
- 1916 – Adam Chmielowski, święty, polski franciszkanin, malarz, uczestnik powstania styczniowego (ur. 1845)
- 1921 – Władymir Korolenko, rosyjski pisarz (ur. 1853)
- 1925 – Ester Rachel Kamińska, polska aktorka (ur. 1870)
- 1926 – Yoshihito, cesarz Japonii (ur. 1879)
- 1938 – Karel Čapek, czeski pisarz (ur. 1890)
- 1940 – Agnes Ayres, amerykańska aktorka (ur. 1898)
- 1961 – Otto Loewi, niemiecki farmakolog, laureat Nagrody Nobla (ur. 1873)
- 1963:
- Marcjanna Fornalska, polska działaczka polityczna i społeczna, autorka wspomnień (ur. 1870)
- Tristan Tzara, francuski poeta, eseista (ur. 1896)
- 1973 – İsmet İnönü, turecki polityk, premier i prezydent Turcji (ur. 1884)
- 1977 – Sir Charles Chaplin, amerykański aktor, reżyser filmowy (ur. 1889)
- 1979 – Joan Blondell, amerykańska aktorka (ur. 1906)
- 1983 – Joan Miró, hiszpański malarz, grafik, rzeźbiarz (ur. 1893)
- 1989:
- Elena Ceauşescu, rumuńska polityk, wicepremier Rumunii (ur. 1919)
- Nicolae Ceauşescu, rumuński polityk, prezydent Rumunii (ur. 1918)
- 1994 – Zail Singh, indyjski polityk, prezydent Indii (ur. 1916)
- 1995:
- Emmanuel Levinas, francuski filozof (ur. 1906)
- Dean Martin, amerykański aktor, piosenkarz (ur. 1917)
- 1996 – JonBenét Ramsey, amerykańska laureatka dziecięcych konkursów piękności (ur. 1990)
- 1997 – Bronisław Wacław Dąbrowski, polski duchowny katolicki, biskup warszawski (ur. 1917)
- 1998 – John Pulman, angielski snookerzysta (ur. 1923)
- 2001 – Kazimierz Łabudź, polski aktor i śpiewak, solista Operetki Warszawskiej (ur. 1909)
- 2003 – Ryszard Wojna, polski dziennikarz, publicysta, pisarz, polityk (ur. 1920)
- 2004:
- Nripen Chakraborty, indyjski polityk (ur. 1905)
- Mirosław Stadler, polski piłkarz, trener piłkarski (ur. 1955)
- Giennadij Striekałow, rosyjski kosmonauta (ur. 1940)
- Serafim Żeleźniakowicz, polski duchowny prawosławny, rektor Warszawskiego Seminarium Duchownego (ur. 1913)
- 2005:
- Leszek Grot, polski historyk wojskowości, pułkownik (ur. 1933)
- Birgit Nilsson, szwedzka śpiewaczka operowa (sopran) (ur. 1918)
- 2006 – James Brown, amerykański piosenkarz (ur. 1933)
- 2007:
- Stanisław Filipecki, polski lekarz internista, publicysta, tłumacz (ur. 1927)
- Patricia Kirkwood, brytyjska aktorka (ur. 1921)
- 2008:
- Jerzy Sas Jaworski, polski żołnierz, kawalerzysta, major Wojska Polskiego (ur. 1920)
- Eartha Kitt, amerykański aktorka, piosenkarka, gwiazda kabaretowa (ur. 1927)
- Jerzy Krawczyk, polski bokser (ur. 1928)
- Maciej Kuroń, polski publicysta kulinarny, dziennikarz (ur. 1960)
- 2009:
- Vic Chesnutt, amerykański muzyk (ur. 1964)
- Tytus Karpowicz, polski pisarz (ur. 1915)
- 2010:
- John Bulaitis, litewski duchowny katolicki, arcybiskup, nuncjusz apostolski w Albanii (ur. 1933)
- Anna Czernienko, pierwsza dama ZSRR (ur. 1913)
- Carlos Andrés Pérez, wenezuelski polityk, prezydent Wenezueli (ur. 1922)
- 2011:
- Habib Galhia, tunezyjski bokser (ur. 1941)
- Michał Sumiński, polski leśnik, zoolog, kapitan jachtowy, dziennikarz (ur. 1915)