Kwintylian erwina marcjalis bernadeta optat kalikst erwin ksenia obchodzą święta imieniny cecylian leonid joachim feliks lamberta lambert publiusz benedykt julia charyzjusz.
16 kwietnia
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii16 kwietnia jest 106. (w latach przestępnych 107.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 259 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Benedykt, Bernadeta, Cecylian, Charyzjusz, Erwin, Erwina, Feliks, Julia, Joachim, Kalikst, Kwintylian, Ksenia, Lambert, Lamberta, Leonid, Marcjalis, Optat, Publiusz, Saturnin, Turybiusz i Urban.
- Polska – Święto Wojsk Inżynieryjnych – Dzień Sapera
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:
Wydarzenia w Polsce
- 1582 – Pożar strawił zabudowę Głogówka.
- 1597 – Założono osadę Olędry Ujskie; była to pierwsza kolonia olędrzyńska w Wielkopolsce.
- 1792 – Ignacy Wyssogota Zakrzewski został pierwszym prezydentem Warszawy.
- 1863 – Powstanie styczniowe: zwycięstwo powstańców w bitwie pod Borowymi Młynami.
- 1912 – W Żorach otwarto niemiecką średnią szkołę męską (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Karola Marki).
- 1914 – Uroczyście otwarto Stadion Wisły Kraków.
- 1919:
- Wojna polsko-bolszewicka: rozpoczęła się ofensywa wojsk polskich.
- W Warszawie odbył się zjazd Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej. Na przewodniczącego wybrano Stanisława Dubois.
- 1921 – Uruchomiono połączenie lotnicze Warszawa – Paryż.
- 1927 – Polskie Radio po raz pierwszy transmitowało w południe Hejnał Mariacki z Krakowa.
- 1939 – Wszedł do służby okręt podwodny ORP Sęp.
- 1943 – II wojna światowa: Rząd Polski na Uchodźstwie zwrócił się do Międzynarodowego Czerwonego Krzyża o zbadanie okoliczności zbrodni katyńskiej.
- 1944 – Ukraińscy żołnierze 14. Dywizji Grenadierów SS dokonali masakry 862 Polaków w Chodaczkowie Wielkim.
- 1945:
- Na wysokości Półwyspu Helskiego został zatopiony przez radziecką łódź podwodną niemiecki transportowiec MS Goya wraz z co najmniej 6 tys. uciekinierów z Prus Wschodnich i Gdańska.
- Rozpoczęła się ofensywa wojsk radzieckich i polskich wzdłuż linii Odry do Nysy Łużyckiej, której celem było zdobycie Berlina.
- 1947 – Na terenie byłego obozu Auschwitz-Birkenau został powieszony jego były komendant Rudolf Höß.
- 1950 – Rozpoczęto akcję zbierania podpisów pod Apelem sztokholmskim, wzywającym do wprowadzenia zakazu broni atomowej.
- 1952 – Generał August Emil Fieldorf został skazany przez Sąd Wojewódzki w Warszawie na karę śmierci.
- 1957 – Utworzono Wielkopolski Park Narodowy.
- 1961 – Odbyły się wybory do Sejmu i rad narodowych.
- 1973 – Odbył się pierwszy w historii Polskich Linii Lotniczych LOT rejs transoceaniczny Iła-62 "Mikołaj Kopernik" do Nowego Jorku.
- 1979 – Premiera filmu Zmory.
- 1991 – Odbyła się pierwsza sesja giełdowa na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.
- 1999:
- 2004 – Sejm przyjął ustawę o ochronie przyrody.
- 2010 – Polska strefa powietrzna została zamknięta z powodu chmury pyłów wulkanicznych powstałej po erupcji islandzkiego wulkanu Eyjafjallajökull.
Wydarzenia na świecie
- 69 – Cesarz rzymski Marek Salwiusz Oton popełnił samobójstwo po przegranej bitwie pod Bedriacum z uzurpatorem Witeliuszem, który ruszył na Rzym, gdzie ogłosił się nowym cesarzem.
- 73 – Rzymski wódz Flawiusz Silwa po zbiorowym samobójstwie obrońców zajął żydowską twierdzę Masada.
- 556 – Pelagiusz I został papieżem.
- 1209 – Św. Franciszek z Asyżu otrzymał od papieża Innocentego III ustne zatwierdzenie reguły Zakonu Braci Mniejszych.
- 1346 – Stefan Urosz IV Duszan został koronowany na króla Serbów i Greków.
- 1520 – Rozpoczęło się powstanie Comuneros w Kastylii.
- 1521 – Hiszpanie pod wodzą Hernána Cortésa zdobyli azteckie miasto Xochimilco.
- 1582 – Hiszpanie założyli miasto Salta w Argentynie.
- 1705 – Izaak Newton został pasowany na rycerza przez królową Annę Stuart.
- 1746 – II powstanie jakobickie: w bitwie pod Culloden armia brytyjska pokonała wojska jakobickie.
- 1763 – George Grenville został premierem Wielkiej Brytanii.
- 1780 – Założono Uniwersytet w Münsterze.
- 1799 – Wyprawa Napoleona do Egiptu: wojska francuskie rozbiły przeważające siły tureckie w bitwie pod Górą Tabor.
- 1809 – V koalicja antyfrancuska: zwycięstwo wojsk austriackich nad francusko-włoskimi w bitwie pod Sacile.
- 1818 – Senat Stanów Zjednoczonych ratyfikował amerykańsko-kanadyjski traktat w sprawie demilitaryzacji nadgranicznego regionu Wielkich Jezior.
- 1850 – Podczas przemarszu kolumny wojska zawalił się most we francuskim Angers. Zginęło ponad 200 osób.
- 1854 – Trzęsienie ziemi zniszczyło San Salvador, stolicę Salwadoru.
- 1856 – W Paryżu podpisana została deklaracja dotycząca prawa wojny morskiej, potwierdzająca zniesienie piractwa i zawierająca po raz pierwszy definicję blokady morskiej.
- 1871 – Cesarz Wilhelm I Hohenzollern nadał konstytucję zjednoczonym Niemcom.
- 1888 – Niemcy anektowały wyspę Nauru na Pacyfiku.
- 1912:
- Harriet Quimby jako pierwsza kobieta samotnie przeleciała nad Kanałem La Manche.
- Otwarto Royal Ontario Museum.
- Założono chorwacki klub piłkarski RNK Split.
- 1913 – I wojna bałkańska: Turcja wystąpiła o zawieszenie broni.
- 1917:
- I wojna światowa: rozpoczęła się bitwa pod Aisne.
- Do Piotrogrodu z emigracji powrócił Włodzimierz Lenin.
- 1922 – Republika Weimarska i ZSRR zawarły Układ w Rapallo.
- 1925 – Bułgarscy komuniści przeprowadzili zamach bombowy w cerkwi "Sweta Nedelja". Zginęło 213 osób, ponad 500 zostało rannych.
- 1926 – We francuskiej stoczni zwodowano niszczyciel ORP Burza.
- 1934 – Ustanowiono tytuł Bohatera Związku Radzieckiego.
- 1939 – Utworzono Królestwo Albanii pod włoskim protektoratem.
- 1941:
- Kampania śródziemnomorska: u wybrzeży Tunezji Brytyjczycy zniszczyli niemiecko-włoski konwój "Tarigo".
- Bitwa o Anglię: w wyniku niemieckiego bombardowania Londynu zginęło ponad tysiąc osób.
- 1943 – Albert Hofmann przypadkowo odkrył psychoaktywne właściwości LSD.
- 1944 – Ponad 1100 osób zginęło w wyniku bombardowania Belgradu przez lotnictwo brytyjskie i amerykańskie.
- 1945:
- Jugosłowiańscy partyzanci rozpoczęli ostatnią ofensywę przeciwko wojskom niemieckim.
- Rozpoczęła się bitwa o Berlin.
- 1947:
- Amerykański przemysłowiec i polityk Bernard Baruch po raz pierwszy użył terminu "zimna wojna".
- W porcie w Texas City wskutek wybuchu 2300 ton saletry amonowej w ładowniach francuskiego statku SS Grandcamp zginęło 581 osób, a tysiące odniosły obrażenia.
- 1948:
- Powstała Organizacja Europejskiej Współpracy Gospodarczej (OEEC).
- 33. Prezydent USA Harry Truman podpisał ustawę opartą na Planie Marshalla.
- 1949 – Dokonano oblotu pierwszego amerykańskiego odrzutowego myśliwca przechwytujątego Lockheed F-94 Starfire.
- 1951 – Brytyjski okręt podwodny HMS Affray zatonął u południowych wybrzeży Anglii. Zginęło 75 członków załogi.
- 1952 – Víctor Paz Estenssoro objął urząd prezydenta Boliwii 5 dni po zamachu stanu dokonanym przez Narodowy Ruch Rewolucyjny (MNR).
- 1956 – Austria została przyjęta do Rady Europy.
- 1964 – W Wiedniu oddano do użytku Wieżę Dunajską.
- 1966 – Abd ar-Rahman Arif został prezydentem Iraku.
- 1972 – Rozpoczęła się załogowa misja księżycowa Apollo 16.
- 1975:
- Léon Mébiame został premierem Gabonu.
- Mamdouh Salem został premierem Egiptu.
- 1979 – Polski dronbicowiec MS Reymont spłonął doszczętnie u wybrzeży Bornholmu. Zginęło dwóch marynarzy.
- 1985 – Oficer CIA Aldrich Ames został zwerbowany przez radziecki wywiad.
- 1988 – Komandosi izraelscy pod dowództwem przyszłego premiera Ehuda Baraka zabili w jego domu w Tunisie Abu Dżihada, najbliższego współpracownika szefa Organizacji Wyzwolenia Palestyny Jasera Arafata
- 1991 – Škoda Auto została kupiona przez Volkswagena.
- 1993 – Mahamane Ousmane został prezydentem Nigru.
- 2000 – Na Ukrainie odbyło się referendum w sprawie reformy systemu politycznego.
- 2003 – W Atenach podpisano Traktat ateński dotyczący wejścia dziesięciu państw: Polski, Cypru, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Malty, Słowacji, Słowenii i Węgier do Unii Europejskiej.
- 2004 – James Michel został prezydentem Seszeli.
- 2007 – W wyniku dwóch strzelanin na kampusie w Virginia Polytechnic Institute and State University w Blacksburgu w stanie Wirginia zginęły 33 osoby (w tym zamachowiec-samobójca), a 23 zostały ranne.
- 2009:
- W wyniku trzęsienia ziemi we wschodnim Afganistanie zginęło 19 osób, a 37 zostało rannych.
- Zakończyła się II wojna czeczeńska.
Urodzili się
- 1045 – Mieszko Kazimierzowic, przypuszczalny książę Kujaw, syn Kazimierza I Odnowiciela (zm. 1065)
- 1319 – Jan II Dobry, król Francji (zm. 1364)
- 1770 – Maria Magdalena od Wcielenia, włoska zakonnica, założycielka Adoratorek Najświętszego Sakramentu (zm. 1824)
- 1775 – Wojciech Gutkowski, polski inżynier wojskowy, pisarz (zm. 1826)
- 1786 – Sir John Franklin, angielski oficer marynarki, badacz Arktyki (zm. 1847)
- 1819 – Agnieszka Baranowska, polska pisarka (zm. 1890)
- 1826 – Antoni Chevrier, błogosławiony, francuski duchowny katolicki, założyciel Stowarzyszenia Kapłańskiego (zm. 1879)
- 1843 – Stanisław Teofil Rybicki, polski lekarz, filantrop (zm. 1920)
- 1844 – Anatole France, francuski pisarz, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1921 (zm. 1924)
- 1858 – Stanisław Barcewicz, polski skrzypek, dyrygent (zm. 1929)
- 1867 – Wilbur Wright, amerykański konstruktor samolotów, pilot (zm. 1912)
- 1875 – Aleksander Mogilnicki, łódzki prawnik, poeta, wykładowca wyższych uczelni, teoretyk i praktyk prawa, sędzia i prezes Sądu Najwyższego (zm. 1956)
- 1880 – Teodor Kubina, polski duchowny katolicki, biskup częstochowski (zm. 1951)
- 1886 – Ernst Thälmann, niemiecki polityk, działacz komunistyczny (zm. 1944)
- 1889 – Sir Charles Chaplin, angielski aktor, reżyser filmowy (zm. 1977)
- 1894 – Jerzy Spława-Neyman, amerykański matematyk pochodzenia polskiego (zm. 1981)
- 1895 – Czesław Kaczmarek, polski duchowny katolicki, biskup kielecki (zm. 1963)
- 1896 – Tristan Tzara, francuski poeta, eseista (zm. 1963)
- 1899:
- Osman Achmatowicz, polski chemik pochodzenia tatarskiego (zm. 1988)
- Helena Roj-Rytardowa, polska pisarka, koronczarka (zm. 1955)
- 1903 – Teodor Goździkiewicz, polski pisarz (zm. 1984)
- 1907:
- August Eigruber, niemiecki działacz nazistowski, zbrodniarz wojenny, gauleiter Górnej Austrii (zm. 1947)
- Bolesław Rumiński, polski polityk, minister, członek Rady Państwa PRL (zm. 1971)
- 1908 – Wojciech Kołaczkowski, polski lotnik, dowódca Dywizjonu 303 (zm. 2001)
- 1912 – Witold Kiedrowski, polski duchowny katolicki, kapelan, działacz polonijny i kombatancki we Francji (zm. 2012)
- 1914 – Sławomir Zieleniewski, polski trener lekkoatletyki (zm. 1994)
- 1919:
- Merce Cunningham, amerykański tancerz, choreograf (zm. 2009)
- Włodzimierz Krzemiński, polski pisarz, poeta
- 1921 – Sir Peter Ustinov, brytyjski aktor (zm. 2004)
- 1922:
- Sir Kingsley Amis, angielski pisarz, krytyk literacki, pedagog (zm. 1995)
- Leo Tindemans, belgijski polityk, premier Belgii
- 1923:
- Alina Janowska, polska aktorka
- Andrzej Romocki, polski harcmistrz, kapitan AK, uczestnik powstania warszawskiego (zm. 1944)
- 1924 – Henry Mancini, amerykański kompozytor i aranżer, autor muzyki filmowej (zm. 1994)
- 1927 – Benedykt XVI, niemiecki duchowny katolicki, kardynał, prefekt Kongregacji Nauki Wiary, papież
- 1929 – Nina Kracherowa, polska pisarka
- 1931 – Tadeusz Porębski, polski polityk, wicemarszałek Sejmu (zm. 2001)
- 1932 – Imre Polyák, węgierski zapaśnik (zm. 2010)
- 1933:
- Marcos Alonso Imaz, hiszpański piłkarz (zm. 2012)
- Henryk Mądrawski, polski malarz, grafik (zm. 2009)
- Elżbieta Ryl-Górska, polska śpiewaczka operetkowa, uczennica Ady Sari.
- Anna Sokołowska, polska reżyserka filmowa
- 1934:
- Mikołaj Samojlik, polski pisarz (zm. 2003)
- Víctor Arriagada Ríos, chilijski grafik, twórca komiksów (zm. 2012)
- Halina Snopkiewicz, polska pisarka, tłumaczka (zm. 1980)
- 1935 – Bobby Vinton, amerykański piosenkarz pochodzenia polskiego
- 1936 – Šaban Bajramović, serbski piosenkarz (zm. 2008)
- 1939:
- Tatiana Anodina, rosyjska doktor habilitowana nauk technicznych, przewodnicząca Międzypaństwowego Komitetu Lotniczego
- Dusty Springfield, brytyjska piosenkarka (zm. 1999)
- 1940:
- Paul Cox, holenderski reżyser filmowy
- Krzysztof Kumor, polski aktor, prezes ZASP
- Małgorzata II, królowa Danii
- Stanisław Stefan Paszczyk, polski trener lekkoatletyki, działacz sportowy, polityk, dyplomata, prezes Polskiego Komitetu Olimpijskiego (zm. 2008)
- 1946 – Maciej Wojtyszko, polski reżyser filmowy, pisarz
- 1947:
- Kareem Abdul-Jabbar, amerykański koszykarz
- Gerry Rafferty, szkocki piosenkarz, kompozytor (zm. 2011)
- 1949 – Tomasz Marzecki, polski lektor, aktor
- 1951 – Anna Szczepaniak, polska aktorka (zm. 1979)
- 1952 – Michel Blanc, francuski aktor, reżyser filmowy
- 1954:
- Ellen Barkin, amerykańska aktorka
- Tadeusz Wrona, polski pilot cywilny
- 1955 – Kool Herc, amerykański muzyk
- 1956:
- David Brown, amerykański astronauta (zm. 2003)
- Wojciech Sikora, polski publicysta
- 1957:
- Periyasamy Chandrasekaran, lankijski polityk (zm. 2010)
- Ołeksandr Zinczenko, ukraiński polityk (zm. 2010)
- 1959:
- Michael Barratt, amerykański astronauta
- Jacek Borkowski, polski aktor
- Grzegorz Pojmański, polski astronom
- 1960:
- Rafael Benítez, hiszpański trener piłkarski
- Pierre Littbarski, niemiecki piłkarz
- 1962 – Ian MacKaye, amerykański gitarzysta, wokalista
- 1964:
- Piotr Gąsowski, polski aktor
- Leszek Nowak, polski muzyk, były wokalista zespołu Sztywny Pal Azji
- Esbjörn Svensson, szwedzki pianista, założyciel i lider grupy E.S.T. (zm. 2008)
- 1965 – Jarosław Gruda, polski aktor
- 1966:
- Sture Sivertsen, norweski biegacz narciarski
- Kai Wiesinger, niemiecki aktor
- 1967 – Patrick Galbraith, amerykański tenisista
- 1968:
- Greg Baker, amerykański aktor
- Martin Dahlin, szwedzki piłkarz
- Andreas Hajek, niemiecki wioślarz
- 1969:
- Patrik Järbyn, szwedzki narciarz alpejski
- Edyta Łukaszewicz-Lisowska, polska aktorka
- Wojciech Pilichowski, polski gitarzysta basowy
- 1970 – Dero Goi, niemiecki wokalista i perkusista zespołu Oomph!
- 1971:
- Sven Fischer, niemiecki biathlonista
- Selena, amerykańska piosenkarka pochodzenia meksykańskiego (zm. 1995)
- Natasza Zwieriewa, białoruska tenisistka
- 1972:
- Andreas Dittmer, niemiecki kajakarz, kanadyjkarz
- Conchita Martínez, hiszpańska tenisistka
- 1973:
- Paweł Janeczek, polski funkcjonariusz Biura Ochrony Rządu (zm. 2010)
- Andrzej Poczobut, polski dziennikarz, publicysta, bloger, działacz mniejszości polskiej na Białorusi
- 1974 – Mat Devine, amerykański muzyk i wokalista grupy Kill Hannah
- 1975:
- Sean Maher, amerykański aktor
- Sławomir Rutka, polski piłkarz (zm. 2009)
- 1976:
- Lukas Haas, amerykański aktor
- Doriane Vidal, francuska snowboardzistka
- 1977:
- Fredrik Ljungberg, szwedzki piłkarz
- Thomas Rasmussen, duński piłkarz
- 1979:
- Christijan Albers, holenderski kierowca wyścigowy
- Sixto Peralta, argentyński piłkarz
- 1981 – Lukáš Dryml, czeski żużlowiec
- 1984 – Paweł Kieszek, polski piłkarz, bramkarz
- 1985 – Nicklas Wiberg, szwedzki lekkoatleta
- 1987:
- Martin Fenin, czeski piłkarz
- Aaron Lennon, angielski piłkarz
- 1992 – Sebastian, luksemburski książę
- 1996 – Taylor Townsend, amerykańska tenisistka
- 2008 – Eleonora, belgijska księżniczka
Zmarli
- 69 – Othon, cesarz rzymski (ur. 32)
- 1113 – Światopełk II Michał, wielki książę kijowski (ur. 1050)
- 1293 – Thibaud Gaudin, wielki mistrz zakonu templariuszy (ur. 1229)
- 1689 – Mikołaj Oborski, biskup sufragan krakowski (ur. 1611)
- 1859 – Alexis de Tocqueville, francuski polityk (ur. 1805)
- 1879 – Bernadette Soubirous, święta, francuska wizjonerka z Lourdes (ur. 1844)
- 1888 – Zygmunt Wróblewski, polski fizyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (ur. 1845)
- 1911:
- Władysław Gosiewski, polski matematyk, logik, fizyk (ur. 1844)
- Leopold Świerz, polski taternik, badacz Tatr (ur. 1835)
- 1929 – Artur Gruszewski, polski pisarz, publicysta (ur. 1852)
- 1941 – Émile Bernard, francuski malarz, grafik (ur. 1868)
- 1947 – Rudolf Höß, austriacki działacz nazistowski, zbrodniarz wojenny, komendant obozu Auschwitz-Birkenau (ur. 1900)
- 1958 – Rosalind Franklin, brytyjska biolog, genetyk (ur. 1920)
- 1959 – Antoni Fertner, polski aktor (ur. 1874)
- 1963 – Adolf Stender-Petersen, duński językoznawca (ur. 1893)
- 1965 – Wilhelm Banse, niemiecki polityk (ur. 1911)
- 1968 – Edna Ferber, amerykańska pisarka (ur. 1885)
- 1971:
- Feliks Chmurkowski, polski aktor, reżyser teatralny, prezes ZASP (ur. 1896)
- Franciszek Waniołka, polski polityk, wicepremier (ur. 1912)
- 1972 – Yasunari Kawabata, japoński pisarz, laureat Nagrody Nobla (ur. 1899)
- 1975 – Sir Sarvepalli Radhakrishnan, indyjski polityk, prezydent Indii (ur. 1888)
- 1980:
- Jerzy Procnar, polski dyrygent, kompozytor (ur. 1924)
- Alf Sjöberg, szwedzki reżyser filmowy (ur. 1903)
- 1984 – Byron Haskin, amerykański reżyser filmowy (ur. 1899)
- 1985 – Tadeusz Bartosik, polski aktor, reżyser teatralny (ur. 1925)
- 1991 – Sir David Lean, brytyjski reżyser filmowy (ur. 1908)
- 1995 – Cy Endfield, brytyjski reżyser filmowy (ur. 1914)
- 1996 – Lucille Bremer, amerykańska aktorka (ur. 1917)
- 1997 – Roland Topor, francuski pisarz, rysownik, aktor (ur. 1938)
- 2001:
- Giacomo Gentilomo, włoski reżyser filmowy (ur. 1909)
- Michael Ritchie, amerykański reżyser filmowy (ur. 1938)
- 2004:
- Elwood Cooke, amerykański tenisista (ur. 1913)
- Jan Szczepański, polski socjolog, pisarz, profesor i rektor Uniwersytetu Łódzkiego, członek Rady Państwa PRL (ur. 1913)
- 2005 – Artur Hutnikiewicz, polski historyk literatury (ur. 1916)
- 2006 – Daniel Schaefer, amerykański polityk (ur. 1936)
- 2007:
- Christo Christow, bułgarski reżyser filmowy (ur. 1926)
- Cho Seung-hui, amerykański morderca pochodzenia koreańskiego (ur. 1984)
- 2008:
- Przemysław Burchard, polski prozaik, reportażysta, podróżnik i wydawca (ur. 1925)
- Edward Lorenz, amerykański matematyk i meteorolog (ur. 1917)
- 2009 – Åke Lassas, szwedzki hokeista (ur. 1924)
- 2010:
- Rasim Delić, bośniacki wojskowy, generał, szef sztabu generalnego Armii Republiki Bośni i Hercegowiny (ur. 1949)
- Tomáš Špidlík, czeski duchowny katolicki, kardynał, jezuita (ur. 1919)
- 2011:
- Sidney Colônia Cunha, brazylijski piłkarz (ur. 1935)
- Tadeusz Pawlusiak, polski skoczek narciarski (ur. 1946)
- Henryk Zomerski, polski muzyk big-beatowy, współzałożyciel formacji Niebiesko-Czarni (ur. 1942)
- 2012 – Marian Biskup, polski historyk, profesor UMK (ur. 1922)