Imisława euzebiusz leon bonifacy leona himisław epifania jan obchodzą święta imieniny bruno jazon hilariona feliks janina gwalbert marcjanna andrzej hilarion brunon.
12 lipca
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii12 lipca jest 193. (w latach przestępnych 194.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 172 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Andrzej, Bonifacy, Bruno, Brunon, Epifania, Euzebiusz, Feliks, Hilarion, Hilariona, Himisław, Imisława, Jan Gwalbert, Janina, Jazon, Leon, Leona, Marcjanna, Natan, Paulin, Prokles, Prokul, Świętożyźń, Tatomir, Wera i Weronika.
- Irlandia Północna – Rocznica Bitwy nad Boyne (Dzień Oranżystów)
- Kiribati, Wyspy Świętego Tomasza i Książęca – Święto Niepodległości
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim, obchodzą:
- św. Bruno z Kwerfurtu (męczennik, biskup misyjny)
- św. Jan Gwalbert (opat)
- śwśw. Nabor i Feliks (męczennicy)
- św. Paulin (pierwszy biskup Lukki)
Wydarzenia w Polsce
- 1345 – Wojska czeskie rozpoczęły oblężenie Krakowa.
- 1346 – Bytów otrzymał prawa miejskie.
- 1580 – Opublikowano przetłumaczoną na język staro-cerkiewno-słowiański Biblię Ostrogską, pierwsze wydanie Biblii w języku słowiańskim.
- 1704 – Stanisław Leszczyński został wybrany na króla Polski.
- 1769 – Zwycięstwo konfederatów barskich nad Rosjanami w bitwie pod Słonimem.
- 1881 – Powstała Kasa im. Józefa Mianowskiego - Fundacja Popierania Nauki.
- 1894 – Ukazał się pierwszy numer pisma socjalistycznego Robotnik.
- 1900 – W Kaliszu odsłonięto pomnik Aleksandra II.
- 1925 – Prezydent Stanisław Wojciechowski dokonał otwarcia schroniska "Murowaniec" w Tatrach.
- 1931 – W Uzdowie odsłonięto pomnik bitwy pod Grunwaldem.
- 1934 – Utworzono Miejsce Odosobnienia w Berezie Kartuskiej.
- 1943 – Niemieccy żandarmi przeprowadzili pacyfikację Michniowa, w czasie której spalono żywcem i zastrzelono około 100 osób. W odwecie oddział partyzancki Jana Piwnika "Ponurego" rozstrzelał w nocy na 13 lipca 180 Niemców w zatrzymanym pod Łączną pociągu Warszawa-Kraków.
- 1945 – Obława augustowska: Wojska Wewnętrzne NKWD wkroczyły na tereny w okolicy Puszczy Augustowskiej aresztując blisko 2000 osób, z których ok. 600 uprowadzono w nieznanym kierunku. Ich los do dziś nie jest znany.
- 1946 – Wszedł w życie Mały kodeks karny.
- 1958 – Wszedł do służby trałowiec bazowy ORP Dzik, projektu 254M.
- 1990 – Do służby w Siłach Powietrznych RP wszedł samolot Tu-154M nr boczny 101, który 10 kwietnia 2010 roku uległ katastrofie w Smoleńsku.
- 1996 – Polska została przyjęta do Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju.
- 1997 – Do Wrocławia dotarła powódź tysiąclecia.
- 2002 – Prof. Henryk Skarżyński jako pierwszy w świecie przeprowadził operację wszczepienia implantu ślimakowego w częściowej głuchocie (PDCI – ang. partial deafness cochlear implantation).
Wydarzenia na świecie
- 526 – Feliks IV został papieżem.
- 1153 – Anastazy IV został papieżem.
- 1191 – III wyprawa krzyżowa: Krzyżowcy zdobyli Akkę.
- 1213 – Król niemiecki Fryderyk II wydał Złotą Bullę z Chebu.
- 1253 – Frankfurt nad Odrą otrzymał prawa miejskie.
- 1260 – Wojska czeskie rozgromiły Węgrów w bitwie pod Kressenbrunn.
- 1543 – Król Anglii Henryk VIII poślubił szóstą i zarazem ostatnią ze swoich żon, Katarzynę Parr.
- 1562 – Na polecenie biskupa Jukatanu Diego de Landy spalono ponad 40 świętych ksiąg Majów i ok. 20 tys. obrazów i rekwizytów religijnych.
- 1589 – Założono Carycyn (obecnie Wołgograd).
- 1690 – Wojna irlandzka: Wilhelm III Orański zwyciężył zdetronizowanego króla Jakuba II Stuarta w bitwie nad Boyne.
- 1691:
- Innocenty XII został papieżem.
- Wojna irlandzka: bitwa pod Aughrim.
- 1790 – Francuska Konstytuanta uchwaliła konstytucję cywilną kleru.
- 1806 – Utworzono Związek Reński.
- 1862 – W USA ustanowiono Medal Honoru.
- 1870 – Opatentowano celuloid.
- 1873 – W Hiszpanii rozpoczęło się powstanie kantonalistów.
- 1898 – William Ramsay i Morris William Travers odkryli ksenon.
- 1900 – Statek pasażerski SS Deutschland zdobył Błękitną Wstęgę Atlantyku.
- 1902 – W Wielkiej Brytanii utworzono rząd Arthura Balfoura.
- 1906 – Rehabilitacja kapitana francuskiego sztabu generalnego Alfreda Dreyfusa, skazanego na dożywocie za szpiegostwo na rzecz Niemiec.
- 1916 – 2 osoby zginęły, a 1 została ciężko ranna w wyniku ataku rekinów u wybrzeży New Jersey.
- 1918 – U wybrzeży japońskiej wyspy Honsiu zatonął w wyniku wybuchu amunicji w ładowni pancernik Kawachi; zginęło 621 członków załogi.
- 1920:
- Formalnie otwarto Kanał Panamski, 6 lat po przepłynięciu przezeń pierwszego statku (15 lipca 1914).
- W Moskwie podpisano traktat litewsko-radziecki.
- 1930 – Niemka Ellen Braumüller jako pierwsza przekroczyła granicę 40 metrów w rzucie oszczepem, ustanawiając w Berlinie rekord świata wynikiem 40,27 m.
- 1932 – W Ankarze założono Instytut Języka Tureckiego.
- 1934 – Awanturnik Boriss Skossyreff ogłosił się w Urgel Borisem I, niepodległym księciem Andory, równocześnie ogłaszając wojnę przeciwko miejscowemu biskupowi.
- 1936 – Otwarto Ogród Zoologiczny w Belgradzie.
- 1939 – Wenezuela wystąpiła z Ligi Narodów.
- 1941 – Porozumienie między ZSRR i Wielką Brytanią o współdziałaniu w wojnie przeciw Niemcom.
- 1943 – Front wschodni: rozpoczęła się bitwa pod Prochorowką.
- 1950 – René Pleven został premierem Francji.
- 1953:
- 58 osób zginęło w katastrofie amerykańskiego samolotu DC-8 na Pacyfiku.
- Otwarto Stadion Przyjaźni we Frankfurcie nad Odrą.
- 1957:
- Otwarto Port lotniczy Nowosybirsk-Tołmaczowo.
- Ustalono związek raka z paleniem papierosów.Naczelny lekarz USA, dr. Leroy Burney, opublikował pierwszy w dziejach oficjalny raport państwowy w tej sprawie.
- 1961 – 72 osoby zginęły w katastrofie czechosłowackiego Iła-18 w Casablance.
- 1962 – W Londynie odbył się pierwszy koncert grupy The Rolling Stones.
- 1970 – Po 57 dniach od wypłynięcia z Maroka Thor Heyerdahl dotarł na papirusowej trawie Ra II do Barbadosu.
- 1975 – Wyspy Świętego Tomasza i Książęca uzyskały niepodległość od Portugalii.
- 1979:
- Brytyjska kolonia Kiribati uzyskała niepodległość.
- Reinhold Messner zdobył szczyt K2 bez użycia butli tlenowej.
- 1988 – Została wystrzelona radziecka sonda marsjańska Fobos 2.
- 1991 – Uchwalono Konstytucję Bułgarii.
- 1993 – U wybrzeży japońskiej wyspy Hokkaido nastąpiło trzęsienie ziemi o sile 7,8 stopni w skali Richtera. Wywołana przez wstrząs fala tsunami uderzyła w wyspę Okushiri, w wyniku czego 202 osoby straciły życie.
- 1998 – W finale rozgrywanych we Francji piłkarskich mistrzostw świata gospodarze pokonali Brazylię 3:0.
- 1999 – Guy Verhofstadt został premierem Belgii.
- 2001:
- 200 km na zachód od stolicy Wenezueli Caracas rozbił się samolot PZL M28 Skytruck z polską delegacją handlową. Zginęło 13 osób, w tym wiceprezes Agencji Rozwoju Przemysłu Stanisław Padykuła, prezes PZL Mielec Daniel Romański, trzech pracowników PZL Mielec i 8 Wenezuelczyków.
- Rozpoczęła się misja STS-104 wahadłowca Atlantis.
- 2002 – Vladimír Špidla został premierem Czech.
- 2003 – Wszedł do służby lotniskowiec z napędem atomowym USS Ronald Reagan.
- 2005:
- 150 osób zginęło w katastrofie kolejowej w Pakistanie.
- Albert II został zaprzysiężony na władcę Monako.
- 2006:
- Izraelska armia wkroczyła do południowego Libanu.
- Kolumbijska wyspa Malpelo została umieszczona na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO.
- 2009 – Dalia Grybauskaitė objęła urząd prezydenta Litwy.
- 2010:
- Ministerstwo Sprawiedliwości Szwajcarii nie wyraziło zgody na ekstradycję Romana Polańskiego do USA.
- Na dno Zatoki Meksykańskiej została opuszczona 75- tonowa kopuła, która powstrzymała trwający od 20 kwietnia wyciek ropy naftowej powstały po eksplozji na platformie wiertniczej Deepwater Horizon.
- 2011 – Neptun zakończył pierwszy pełny obieg wokół Słońca od czasu odkrycia w 1846 roku.
Urodzili się
- 100 p.n.e. – Juliusz Cezar, wódz i polityk rzymski (zm. 44 p.n.e.)
- 1394 – Yoshinori Ashikaga, japoński siogun (zm. 1441)
- 1468 – Juan del Encina, dramatopisarz hiszpański (zm. 1534)
- 1675 – Evaristo Dall'Abaco, kompozytor włoski (zm. 1742)
- 1774 - Jozef Dekret-Matejovie, słowacki leśnik (zm. 1841)
- 1817 – Henry David Thoreau, amerykański pisarz, filozof (zm. 1862)
- 1854 – George Eastman, amerykański przemysłowiec, wynalazca (zm. 1932)
- 1861 – Anton Areński, rosyjski kompozytor, pianista, dyrygent (zm. 1906)
- 1863 – Albert Calmette, francuski fizyk, bakteriolog, immunolog (zm. 1933)
- 1867 – Károly Kaán, węgierski leśnik, pionier ochrony przyrody (zm. 1940)
- 1871 – Gustaw Daniłowski, polski pisarz, publicysta (zm. 1927)
- 1872 – Emil Hácha, czeski polityk, prawnik, prezydent Czechosłowacji oraz Protektoratu Czech i Moraw (zm. 1945)
- 1884 – Amedeo Modigliani, włoski malarz, rysownik, rzeźbiarz (zm. 1920)
- 1892:
- Harry Piel, niemiecki aktor, reżyser filmowy (zm. 1963)
- Bruno Schulz, polski prozaik, krytyk literacki, grafik, rysownik (zm. 1942)
- 1895:
- Buckminster Fuller, amerykański konstruktor, architekt, kartograf, filozof (zm. 1983)
- Jaromír Korčák, czeski geograf, demograf, statystyk (zm. 1989)
- 1897 – Maria Scholastyka Rivata, Sługa Boża, włoska zakonnica, pierwsza przełożona Uczennic Boskiego Mistrza (zm. 1987)
- 1903 – Czesław Rydalski, polski polityk, minister (zm. 1968)
- 1904 – Pablo Neruda, chilijski poeta, laureat Nagrody Nobla (zm. 1973)
- 1905 – Jan Windsor, książę Wielkiej Brytanii, znany jako Zapomniany Książę (zm. 1919)
- 1908 – Eryk Lipiński, polski grafik, karykaturzysta, satyryk (zm. 1991)
- 1909 – Constantin Noica, rumuński filozof, eseista (zm. 1987)
- 1910:
- Jan Łopuszniak, polski aktor (zm. 2000)
- Tadeusz Tomaszewski, polski psycholog (zm. 2000)
- 1912:
- Jan Czapla, polski działacz ruchu ludowego (zm. 1981)
- Petar Stambolić, jugosłowiański polityk, premier i prezydent Jugosławii (zm. 2007)
- 1913:
- Robert Tetsu, francuski rysownik (zm. 2008)
- Willis Eugene Lamb, amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 2008)
- 1917 – Andrew Wyeth, amerykański malarz (zm. 2009)
- 1920:
- Pierre Berton, kanadyjski pisarz (zm. 2004)
- Czesław Grenda, polski działacz ochrony przyrody (zm. 1988)
- John Souza, amerykański piłkarz (zm. 2012)
- 1922:
- August Kiuru, fiński biegacz narciarski (zm. 2009)
- Michael Ventris, brytyjski językoznawca (zm. 1956)
- 1923 – Paul Jenkins, amerykański malarz
- 1926:
- Carl Adam Petri, niemiecki matematyk teoretyk (zm. 2010)
- Oswald Mathias Ungers, niemiecki architekt (zm. 2007)
- 1928:
- Elias James Corey, amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla
- Jo Myong Rok, północnokoreański polityk, wicemarszałek, marszałek Koreańskiej Armii Ludowej (zm. 2010)
- 1929 – Jan Długosz, polski taternik (zm. 1962)
- 1932 – Ryszard Liskowacki, polski pisarz, dziennikarz, publicysta (zm. 2006)
- 1933 – Donald Edwin Westlake, amerykański pisarz, scenarzysta filmowy (zm. 2008)
- 1937:
- Bill Cosby, amerykański aktor
- Antoni Halor, polski reżyser filmowy, literaturoznawca, publicysta (zm. 2011)
- 1938 – Wincenty Różański, polski poeta (zm. 2009)
- 1941 – John Ritchie, angielski piłkarz (zm. 2007)
- 1942 – Claus Möller, duński ekspert i konsultant w dziedzinie zarządzania zasobami ludzkimi
- 1943 – Walter Murch, amerykański montażysta filmowy
- 1944 – Ulf Stark, szwedzki pisarz
- 1948 – Dušan Kovačević, serbski scenarzysta, reżyser filmowy
- 1951 – Piotr Pustelnik, polski alpinista, himalaista
- 1954 – Jolanta Szymanek-Deresz, polska polityk, poseł na Sejm RP (zm. 2010)
- 1955 – Timothy Garton Ash, brytyjski historyk
- 1957 – Rick Husband, amerykański astronauta (zm. 2003)
- 1961 – Janusz Kudyba, polski piłkarz, trener piłkarski
- 1963 – Aleksander Domogarow, rosyjski aktor
- 1966 – Annabel Croft, brytyjska tenisistka
- 1967:
- John Petrucci, amerykański gitarzysta, kompozytor, współzałożyciel zespołu Dream Theater
- Bruny Surin, kanadyjski sprinter
- 1968 – Janne Kolling, duńska piłkarka ręczna
- 1969:
- Sabine Hack, niemiecka tenisistka
- Jesse Pintado, meksykański gitarzysta zespołów: Terrorizer, Napalm Death i Lock Up (zm. 2006)
- 1970:
- Jaason Simmons, australijski aktor
- Janusz Zdunek, polsku trębacz jazzowy
- 1971:
- Everaldo Begines, meksykański piłkarz
- Joel Casamayor, kubański bokser
- Tomasz Kammel, polski dziennikarz, prezenter telewizyjny
- Rod Lawler, brytyjski snookerzysta
- Liroy, polski wokalista hip-hop
- 1972 – Tibor Benedek, węgierski piłkarz wodny
- 1973:
- Maja Konarska, polska wokalistka zespołu Moonlight
- Juan Luis Mora, hiszpański piłkarz, bramkarz
- Christian Vieri, włoski piłkarz
- 1974:
- Sharon den Adel, holenderska wokalistka zespołu Within Temptation
- Marcel Wiercichowski, polski aktor
- 1975:
- Liliana Gafencu, rumuńska wioślarka
- Kristen Michal, estoński polityk
- 1976:
- Rafał Bigus, polski koszykarz
- Dan Boyle, kanadyjski hokeista
- Andriej Michniewicz, białoruski kulomiot
- Rafał Trojanowski, polski żużlowiec
- 1977 – Clayton Zane, australijski piłkarz
- 1978:
- Bjarne Pedersen, duński żużlowiec
- Michelle Rodríguez, amerykańska aktorka
- Grzegorz Szymański, polski siatkarz
- 1979:
- Petra Hůlová, czeska pisarka
- Pawło Onyśko, ukraiński piłkarz
- 1980 – Valentina Sassi, włoska tenisistka
- 1981 – Abigail Spears, amerykańska tenisistka
- 1982 – Antonio Cassano, włoski piłkarz
- 1984 – Gareth Gates, brytyjski piosenkarz
- 1985:
- Natasha Poly, rosyjska modelka
- Emil Hegle Svendsen, norweski biathlonista
- 1987 – Bartosz Janeczek, polski siatkarz
Zmarli
- 1225 – Guillem de Cardona, wicehrabia Cardony, kataloński baron, członek rady regencyjnej (ur. 1156)
- 1536 – Erazm z Rotterdamu, holenderski filolog, filozof, pedagog (ur. 1467)
- 1682 – Jean Picard, francuski ksiądz, astronom, fizyk (ur. 1620)
- 1838 – Ignacy Delgado, hiszpański dominikanin, misjonarz, biskup, męczennik, święty katolicki (ur. 1761)
- 1841 – Agnieszka Lê Thị Thành, wietnamska męczennica, święta katolicka (ur. ok. 1781)
- 1842 – Piotr Khan, wietnamski ksiądz, męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1780)
- 1920 – Antoni Mińkiewicz, polski inżynier górnik, działacz społeczny, minister (ur. 1881)
- 1934 − Maria Lubomirska, polska księżna, małżonka Zdzisława Lubomirskiego, pierwsza dama (ur. 1873)
- 1936 – Stefan Biedrzycki, polski agronom, inżynier mechanik, rektor SGGW (ur. 1876)
- 1941:
- Henryk Korowicz, polski ekonomista, profesor i rektor Akademii Handlu Zagranicznego we Lwowie (ur. 1888)
- Stanisław Ruziewicz, polski matematyk, profesor Politechniki i Uniwersytetu Lwowskiego (ur. 1889)
- Jakub Szapiro, polski dziennikarz, literat, nauczyciel (ur. 1897)
- 1944 – Siergiej Bułgakow, rosyjski teolog i myśliciel prawosławny (ur. 1871)
- 1952 – Władysław Konopczyński, polski historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (ur. 1880)
- 1968 – Ada Sari, polska śpiewaczka operowa (sopran koloraturowy), pedagog (ur. 1886)
- 1970 – Piotr Wójcik, polski działacz społeczny (ur. 1870)
- 1971 – Cletus Andersson, szwedzki olimpijczyk (ur. 1893)
- 1985:
- Henryk Hunko, polski aktor (ur. 1924)
- Ryszard Nieszporek, polski polityk, minister (ur. 1908)
- 1986 – Wacław Kisielewski, polski pianista (ur. 1943)
- 1994 – Irena Krzywicka, polska pisarka, publicystka, tłumaczka (ur. 1899)
- 1996 – Grzegorz Palka, polski działacz Solidarności, prezydent Łodzi (ur. 1950)
- 1998 – Roman Wionczek, polski reżyser i scenarzysta (ur. 1928)
- 2001 – Jan Soldenhoff-Zdrojewski, polski aktor (ur. 1933)
- 2005 – Willi Heinrich, niemiecki pisarz (ur. 1920)
- 2006 – Hubert Lampo, belgijski pisarz (ur. 1920)
- 2009 – Kamil Wereszczyński, polski piłkarz (ur. 1990)
- 2010:
- James P. Hogan, brytyjski pisarz fantastyki naukowej (ur. 1941)
- Henryk Jankowski, polski duchowny katolicki, ksiądz, prałat, kapelan "Solidarności" (ur. 1936)
- 2011 – Roman Stanisław Ingarden, polski fizyk (ur. 1920)